Już 16 milionów Polaków rozliczyło się z podatku, dołącz do nich!

Program PITy 2017

Skutki podatkowe darowizny od teściowej


Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn wraz z Ordynacją Podatkową nakładają na polskich podatników obowiązek podatkowy w związku z otrzymaniem darowizny.

 

Podatek od darowizny wyliczany jest na podstawie obowiązujących limitów i zależy od tego, do której grupy podatkowej należy obdarowany. W niektórych przypadkach można uniknąć opłacania podatku od darowizny. Dla najbliższej rodziny darczyńcy skutki podatkowe w przypadku darowizny są zerowe.

Podatnicy podatku od darowizny

Generalnie, polskie prawo nakłada obowiązek podatkowy na podatników będących osobami fizycznymi, które otrzymały darowiznę w kwocie lub o wartości przekraczającej kwotę wolną od podatku. Dla każdej grupy podatkowej kwota wolna od podatku od darowizny będzie inna. Istnieje też zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku od darowizn. Obowiązek podatkowy w przypadku nabycia darowizny powstaje z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia bądź złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego.

Zwolnienia i kwoty wolne od podatku 

Skutki podatkowe w podatku od darowizn mogą nie dotyczyć obdarowanych, jeśli darowizna przekazana jest w niskiej wartości lub darczyńca zaliczany jest do pierwszej grupy podatkowej.

Bardzo ważne w zakresie podatku od darowizny jest zaliczenie obdarowanego do odpowiedniej grupy podatkowej. W zakresie tego podatku wyróżniamy trzy grupy:

Grupa I – najbliższa rodzina darczyńcy, tj.

  • małżonek,
  • wstępni (rodzice, dziadkowie, pradziadkowie),
  • zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki),
  • pasierb,
  • ojczym i macocha,
  • rodzeństwo,
  • teściowie,
  • zięć i synowa.

Grupa II:

  • zstępni rodzeństwa (np. dzieci siostry, wnuki brata),
  • rodzeństwo rodziców (np. ciotki, wujowie),
  • zstępni i małżonkowie pasierbów,
  • małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków,
  • małżonkowie rodzeństwa małżonków,
  • małżonkowie innych zstępnych (np. mąż wnuczki).

Grupa III: pozostali nabywcy.

Dla poszczególnych obdarowanych z każdej z przedstawionych grup podatkowych, inny będzie podatek od darowizny, jako że zastosowanie znajdzie odmienna kwota wolna od podatku od darowizn. Podatek od darowizny nie zostanie pobrany przy nabyciu majątku w drodze darowizny o tzw. czystej wartości nieprzekraczającej kwoty wolnej, wynoszącej:

  • 9637 zł dla I grupy podatkowej,

  • 7276 zł dla II grupy podatkowej,

  • 4902 zł dla III grupy podatkowej.

Przy obliczaniu kwoty wolnej od podatku od spadków i darowizn należy zsumować wartość rynkową otrzymanej darowizny wraz z wartością rzeczy i praw majątkowych nabytych przez obdarowanego od tej samej osoby, również tytułem darowizny, w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło nabycie ostatniej darowizny.

W podatku od darowizn istnieje zwolnienie podatkowe dla niektórych obdarowanych z I grupy podatkowej. Mianowicie, ze zwolnienia podatkowego skorzystają: małżonek, zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki), wstępni (rodzice, dziadkowie), pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha. Mogą oni skorzystać z całkowitego zwolnienia podatkowego i w ogóle nie płacić podatku od darowizny, o ile w odpowiednim czasie zgłoszą do właściwego względem miejsca zamieszkania Urzędu Skarbowego, fakt nabycia darowizny.

Mają 6 miesięcy liczone od dnia nabycia darowizny na zgłoszenie nabytych rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi Urzędu Skarbowego. Zgłoszenia dokonuje się z zastosowaniem formularza SD-Z2. Wraz z formularzem fiskus wymaga złożenia w przypadku darowizny środków pieniężnych dodatkowo dokumentów stanowiących dowód przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym, owej kwoty darowizny.

Jeśli chodzi o zawarte w tytule pytanie, to teściowa jest darczyńcą przekazującym darowiznę na rzecz zięcia lub synowej. W takim przypadku nie można skorzystać ze zwolnienia podatkowego, a jedynie podstawę opodatkowania będzie można pomniejszyć o wysokość kwoty wolnej od podatku od darowizny, właściwą dla I grupy podatkowej.

Naliczanie podatku

Skutki podatkowe w podatku od darowizn obejmują naliczenie tego podatku od kwoty darowizny ponad kwotę wolną od podatku. Podatnik chcąc dopełnić swojego obowiązku podatkowego musi wypełnić i złożyć we właściwym Urzędzie Skarbowym zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych, na formularzu SD-3. Ma na to miesiąc czasu od dnia otrzymania lub postawienia do dyspozycji darowizny przez darczyńcę. Fiskus wymaga, aby do formularza SD-3 dołączyć dokumenty, na podstawie których organ podatkowy wyliczy podstawę opodatkowania darowizny. Termin płatności wyliczonego podatku od darowizny wynosi 14 dni, liczone od dnia doręczenia podatnikowi decyzji organu podatkowego ustalającej wysokości samego podatku.

Podatnicy nie będą musieli składać formularza SD-3 i zawiadamiać tym samym fiskusa o uzyskaniu darowizny, jeśli umowa darowizny sporządzona została w formie aktu notarialnego bądź wówczas, gdy wartość rynkowa darowizny nie przekracza kwoty wolnej od podatku.

Podatek od darowizny zapłacą również osoby objęte zwolnienie w podatku od darowizny, jeśli nie zgłoszą nabycia rzeczy lub praw majątkowych w formie darowizny w ciągu 6 miesięcy od dnia nabycia, lub nie udokumentują otrzymania środków pieniężnych we wskazany wcześniej sposób. Każdy dzień spóźnienia będzie równoznaczny z koniecznością uiszczenia podatku od spadków i darowizn przez obdarowanego, niezależnie od tego, do której grupy podatkowej będzie się on zaliczał.