Już 16 milionów Polaków rozliczyło się z podatku, dołącz do nich!

Program PITy 2016

Podatnik niepełnosprawny na rencie a rozliczenie zarobków dodatkowych z pracy


Osoby niepełnosprawne są szczególną grupą podatników, uprawnioną do skorzystania z możliwości zastosowania w swoim rocznym rozliczeniu podatkowym z ulgi rehabilitacyjnej. Prawo do niej będzie miał niepełnosprawny podatnik, osoba opiekująca się nim, jak również osoby, które pobierają rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy. Jak powinien rozliczyć się z fiskusem w ramach deklaracji PIT niepełnosprawny podatnik, dla którego dochodem z ubiegłego roku była renta i zarobki dodatkowe z pracy? Czy praca dodatkowa wymaga odrębnego rozliczenia PIT? Jak powinny wyglądać zeznania podatkowe roczne niepełnosprawnego podatnika na rencie?

 

Rozliczenie z ulgą dla osób niepełnosprawnych

Osoba niepełnosprawna nawet wtedy, gdy pobiera rentę z tytułu niezdolności całkowitej lub częściowej do pracy, może zastosować w trakcie sporządzania swojego zeznania podatkowego ulgę rehabilitacyjną. Jest ona udzielana osobom niepełnosprawnym o orzeczonym stopniu niepełnosprawności, o ile rozliczają się z fiskusem z zastosowaniem deklaracji podatkowej rocznej PIT-36 lub PIT-37. Oba druki są przeznaczone dla podatników, którzy pozyskiwali w poprzednim roku podatkowym dochody opodatkowane na zasadach ogólnych, według dwustopniowej, progresywnej skali podatkowej.

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że osoby niepełnosprawne mogą odliczyć w swoich rozliczeniach rocznych PIT ulgę związaną z wydatkami na leczenie i rehabilitację oraz wydatkami na dostosowanie przestrzeni życiowej do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Ulga rehabilitacyjna obowiązuje w przypadku osób niepełnosprawnych, zakwalifikowanych do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, jak i u osób posiadających decyzję o przyznaniu renty z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, renty szkoleniowej albo renty socjalnej.

Dochody osoby niepełnosprawnej a prawo do odliczenia

Niepełnosprawny podatnik może podejmować pracę zawodową i nie wpływa to na odebranie mu ulgi rehabilitacyjnej w deklaracji podatkowej. Jego rozliczenie PIT nadal może ujmować taką preferencję podatkową. Przepisy prawa wskazują, że dochód uzyskiwany w danym roku podatkowym przez osobę niepełnosprawną nie wpływa na możliwość skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej czy utratę prawa do odliczenia w założonej ustawą wysokości.

Dlatego zarobki dodatkowe z pracy osoby niepełnosprawnej, uzyskującej rentę, nie wpłyną na skorzystanie przez nią z ulgi rehabilitacyjnej, a jedynie w przypadku korzystania z preferencji przez opiekuna osoby niepełnosprawnej. W takim przypadku limit dochodu niepełnosprawnego pozostającego na utrzymaniu podatnika nie może przekroczyć kwoty 9120 zł, aby podatnik zachował prawo do zastosowania w swojej rocznej deklaracji podatkowej ulgi na rehabilitację.

Rozliczenie zarobków dodatkowych do renty

Jeśli niepełnosprawny podatnik pozyskiwałby wyłącznie dochody z tytułu renty, to mógłby nie rozliczać się samodzielnie, ale przekazać ten obowiązek organowi rentowemu. W takim przypadku nie mógłby jednak wykorzystać ulgi dla osób niepełnosprawnych, tj. ulgi rehabilitacyjnej ani wykazać dodatkowych zarobków ze swojej pracy.

Dlatego powinien złożyć samodzielnie swój PIT na odpowiednim formularzu podatkowym. ZUS lub KRUS wypłacający świadczenie rentowe powinien zostać poinformowany o tym, że rencista dorabia do renty, jeśli pobiera on wcześniejsze świadczenie. Termin na zawiadomienie został wyznaczony na koniec lutego każdego roku podatkowego. Renciści mający ustalone prawo do renty powinni zgłosić wysokość swoich dochodów i fakt dodatkowego zarobkowania tylko wtedy, gdy rozpoczynają zarobkowanie łącznie z pobieraniem świadczenia.

Rencista będzie musiał sam rozliczyć się z fiskusem w terminie do 30 kwietnia kolejnego roku podatkowego, korzystając z druku PIT-36 lub PIT-37. Oba drugi są właściwe dla uzyskiwania dochodów opodatkowanych na zasadach ogólnych według dwustopniowej skali podatkowej, z tym że pierwszy dotyczy dochodów pozyskiwanych bez pośrednictwa płatnika, a drugi dochodów pozyskiwanych za pośrednictwem płatnika.

PIT-36 rencista złoży, jeśli prócz renty pozyskiwał dochody opodatkowane na zasadach ogólnych, według skali podatkowej z własnej działalności gospodarczej albo np. z tytułu czynszu za wynajmowane mieszkanie. Jeśli zaś rencista zatrudnił się na jakąś część etatu i innego pracodawcy, wypełnia PIT-37, na podstawie informacji podatkowych przekazanych przez pracodawcę oraz świadczeniodawcę.

Prawo nie wyklucza możliwości zarobkowania przez niepełnosprawnego rencistę i nie zostanie odebrane mu prawo do świadczenia. Rencista powinien zgłosić fakt zarobkowania do ZUS, a organ ten wyliczy, czy renta będzie przysługiwała podatnikowi w normalnej wysokości czy pomniejszonej albo czy też jej wypłata będzie musiała zostać zawieszona, z uwagi na wysokie dochody dodatkowe rencisty. Rencista powinien osobiście zawiadomić ZUS o aktywności zawodowej, najpóźniej w dniu rozpoczęcia wykonywania pracy zarobkowej.

Jeśli dodatkowy dochód rencisty będzie wysoki, ZUS może, zgodnie z art. 105 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zawiesić prawo do emerytury lub renty bądź też zmniejszyć świadczenie, w razie osiągania przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego oraz z tytułu służby.