Już 16 milionów Polaków rozliczyło się z podatku, dołącz do nich!

Program PITy 2017

Podatek od darowizny - informacje i formularze PIT


Przekazanie np. wnukowi od babci sporej kwoty pieniędzy będzie niosło za sobą pewne skutki podatkowe, a sama kwota będzie uznana za darowiznę. Trzeba wiedzieć, w jakiej wysokości podatek od darowizny trzeba zapłacić przy jej przekazywaniu i uzyskiwaniu, kiedy powstaje w związku z darowizną obowiązek podatkowy i jakie formularze PIT wypełniają darczyńcy i obdarowani?

 

Czy darowizna ma swoje odzwierciedlenie w rocznej deklaracji podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych?

Uwarunkowania prawne dotyczące opodatkowania darowizn

Podatek od darowizn opłacany jest z tytułu przekazanej darowizny, czyli w związku z nabyciem rzeczy i praw majątkowych znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jeśli przedmiotem darowizny jest nieruchomość położona w granicach Polski, to bez względu na to, kto jest osobą obdarowaną, będzie musiał opłacić podatek od darowizn. Skutki podatkowe nie powstają w przypadku darowizny w postaci własności rzeczy ruchomych znajdujących się w Polsce, ale gdy darczyńca i obdarowany nie byli obywatelami polski i nie mieli stałego miejsca pobytu lub siedziby w krańcach kraju. Podobnie jest w przypadku nabycia w drodze darowizny praw autorskich i praw pokrewnych, choć tu wystarczy, aby nawet jedna ze stron nie miała obywatelstwa lub siedziby czy miejsca zamieszkania w Polsce.

Płatnikami podatku od darowizn są tylko osoby fizyczne, występujące w takiej sytuacji w roli obdarowanego. Darczyńca, czyli osoba przekazująca darowiznę na rzecz innej osoby lub grupy osób nie płaci żadnego podatku. Obowiązek podatkowy ciąży tylko na obdarowanych, bez względu na ich wiek. Nawe nowonarodzone dziecko może być podatnikiem podatku od darowizn, ponieważ wraz z przyjściem na świat uzyskuje ono zdolność prawną.

Zwolnienie podatkowe

Obowiązek podatkowy przy darowiźnie w ogóle nie powstanie, jeśli będzie ona przekazana na rzecz najbliższej rodziny. Nie ma przy tym znaczenia, czy przedmiotem darowizny będą rzeczy, prawa, czy pieniądze. Jest to zwolnienie nielimitowane w podatku od darowizn.

Opodatkowaniu podatkiem od darowizn nie będą podlegały darowizny nabyte od jednej osoby, w postaci własności rzeczy i praw majątkowych, o czystej wartości nieprzekraczającej:

  • 9.637 zł - jeżeli obdarowanym jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej;
  • 7.276 zł - jeżeli obdarowanym jest osoba zaliczona do II grupy podatkowej;
  • 4.902 zł - jeżeli obdarowanym jest osoba zaliczona do III grupy podatkowej.

Kwota ta nie może być przekroczona przez wartość darowizn przekazanych na rzecz tej samej osoby przez tego samego darczyńcę w okresie następujących po sobie 5 lat.

Do I grupy podatkowej zalicza się osoby z najbliższej rodziny darczyńcy, w tym:

  • Małżonkę,
  • Zstępnych,
  • Wstępnych,
  • Pasierba i pasierbicę,
  • Zięcia i synową,
  • Rodzeństwo,
  • Ojczyma i macochę,
  • Teściów.

Do II grupy podatkowej zalicza się z kolei dalszą rodzinę darczyńcy:

  • zstępnych rodzeństwa,
  • rodzeństwo rodziców,
  • zstępnych i małżonków pasierbów,
  • małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków,
  • małżonków rodzeństwa małżonków,
  • małżonków innych zstępnych.

Pozostałych obdarowanych, którzy nie mogą być zaliczeni ani do I ani do II grupy w podatku od darowizn, wlicza się do III grupy podatkowej.

Wysokość podatku

Podatek od darowizny bezwzględnie musi zostać opłacony, gdy miejsce opodatkowania mieści się w Rzeczypospolitej Polskiej i obdarowani są polskimi rezydentami podatkowymi, którzy nie mogą korzystać ze zwolnienia z podatku od darowizn lub ulgi nielimitowanej dla najbliższej rodziny darczyńcy. Skutki podatkowe nie wywołają darowizny do kwoty 9637 zł przy obdarowywaniu najbliższych członków rodziny. Jeśli nabycie darowizny od tej samej osoby następuje więcej niż jeden raz, to do wartości darowizny umożliwiającej uniknięcie płacenia podatku od darowizn wlicza się wartość rzeczy i praw majątkowych nabytych od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie.

Kwota nadwyżki ponad kwotę niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od darowizn, należy opodatkować, zgodnie ze stawką właściwą dla danej grupy podatkowej, do której zalicza się obdarowanych.

 Dla I grupy podatkowej podatek wynosi:

  • dla darowizn do kwoty 10 278 zł –podatek od darowizn w wysokości 3% darowizny,
  • dla darowizn od kwoty 10 278 zł do 20 556 zł – podatek od darowizn w wysokości 308,30 zł i 5% nadwyżki ponad 10 278 zł,
  • dla darowizn powyżej kwoty 20 556 zł - podatek od darowizn w wysokości 822,20 zł i 7% nadwyżki ponad 20 556 zł

Dla II grupy podatkowej podatek wynosi:

  • dla darowizn do kwoty 10 278 zł –podatek od darowizn w wysokości 7% darowizny,
  • dla darowizn od kwoty 10 278 zł do 20 556 zł – podatek od darowizn w wysokości 719,50 zł i 9% nadwyżki ponad 10 278 zł,
  • dla darowizn powyżej kwoty 20 556 zł - podatek od darowizn w wysokości 1644,50 zł i 12% nadwyżki ponad 20 556 zł

Dla III grupy podatkowej podatek wynosi:

  • dla darowizn do kwoty 10 278 zł –podatek od darowizn w wysokości 12% darowizny,
  • dla darowizn od kwoty 10 278 zł do 20 556 zł – podatek od darowizn w wysokości 1233,40 zł i 16% nadwyżki ponad 10 278 zł,
  • dla darowizn powyżej kwoty 20 556 zł - podatek od darowizn w wysokości 2877,90 zł i 20% nadwyżki ponad 20 556 zł