Już 16 milionów Polaków rozliczyło się z podatku, dołącz do nich!

Program PITy 2017

Jak w rocznym PIT rozliczamy dochody pochodzące z giełdy


Obecnie najlepsze lokaty terminowe pozwalają zarobić niewiele ponad 4 procent, dlatego też wiele osób postanawia zainwestować swoje oszczędności w bardziej opłacalne instrumenty finansowe, ewentualnie spróbować swoich sił grając na giełdzie. Warto jednak pamiętać, iż zarobione w ten sposób pieniądze stanowią przychód, który świetle prawa podlega opodatkowaniu.  Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych zyski kapitałowe od "dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część" zostały z dniem 1 stycznia 2004 roku objęte 19% podatkiem dochodowym.

 

Dochody z giełdy rozlicza sam podatnik

W odróżnieniu od innych zysków pieniężnych, takich jak fundusze inwestycyjne czy lokaty bankowe, w których podatek jest pobierany i odprowadzany do skarbu państwa przez płatnika (bank, fundusz inwestycyjny), zyski z transakcji giełdowych podatnik rozlicza samodzielnie, w ramach rocznego zeznania podatkowego. Przy czym przy rozliczaniu dochodów z giełdy obowiązują następujące zasady:

  • Po zakończeniu roku biuro maklerskie wystawia do końca lutego formularz PIT-8C („Informacja o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych w roku”). Następnie przesyła jeden egzemplarz inwestorowi, który na jego podstawie wypełnia własne rozliczenie roczne. Drugi egzemplarz trafia do urzędu skarbowego, który dzięki temu ma wgląd we wszystkie przychody uzyskane przez podatnika.
  • Broker sporządza jeden zbiorczy PIT 8C dla wszystkich rachunków inwestycyjnych należących do jednego klienta, czyli sumuje osiągnięte przychody i poniesione koszty na wszystkich prowadzonych rachunkach i rejestrach (w tym również z rynków zagranicznych).
  • Jeżeli jednak podatnik posiada kilka odrębnych rachunków maklerskich (czyli korzysta z usług kilku różnych brokerów), wówczas od każdego z nich otrzymuje odrębny PIT-8C.
  • W informacji PIT-8C nie są wykazywane dochody, które podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym (np. dywidendy, odsetki od obligacji). Podatek nalicza się wyłącznie od dochodów uzyskanych z inwestycji np. w akcje, obligacje, kontrakty indeksowe lub kontrakty walutowe.
  • Od dochodów giełdowych ani dom maklerski, ani sam podatnik nie muszą odprowadzać zaliczek na podatek dochodowy.
  • Po uzyskaniu formularzy PIT-8C podatnik samodzielnie sumuje koszty i przychody wykazane w otrzymanych deklaracjach i końcowy wynik wykazuje na druku PIT-38.
  • Zeznanie podatkowe PIT-38 składa we właściwym urzędzie skarbowym w obowiązującym dla wszystkich podatników terminie, czyli  do 30 kwietnia danego roku.
  • Pochodzących z giełdy zysków kapitałowych nie wolno łączyć z innego rodzaju dochodami, zwłaszcza z dochodami opodatkowanymi według skali podatkowej. Oznacza to, iż nie możemy sumować dochodu z giełdy z przychodami z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Nie sumuje się również dochodów giełdowych z dochodem uzyskanym z lokaty.
  • Jeżeli podatnik w danym roku nie sprzedawał walorów, lecz jedynie je kupował, nie dostaje informacji PIT-8C i nie ma obowiązku składania zeznania podatkowego PIT-38.
  • W przypadku inwestorów indywidualnych zyski kapitałowe z giełdy nie wpływają na progresję podatkową. Nie musimy się więc obawiać, iż dzięki zyskom giełdowym wpadniemy do następnego progu skali podatkowej i będziemy zmuszeni odprowadzić o wiele wyższy podatek.
  • Powyższa zasada nie obowiązuje, jeżeli odpłatne zbycie papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych następuje w drodze wykonywania działalności gospodarczej. Jeżeli więc w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej będziemy obracać papierami wartościowymi w celu wykazania wyższych kosztów uzyskania przychodu, wówczas nasze dochody będą podlegały progresywnemu opodatkowaniu.

Uwaga! Zobowiązanie podatkowe powstaje w momencie zbycia instrumentów finansowych (a więc dopiero po sprzedaży akcji lub też po zamknięciu pozycji na rynku terminowym). Podatek jest więc naliczany tylko od zakończonych i rozliczonych inwestycji!

Jeżeli zamiast dochodu pojawia się strata

Niekiedy po posumowaniu osiągniętych przychodów oraz poniesionych kosztów okazuje się, iż podatnik odnotował nie zysk, a stratę. Warto przypomnieć, iż strata z inwestycji również powinna zostać wykazana w rozliczeniu rocznym PIT-38. Jej udokumentowanie daje bowiem inwestorowi pewne korzyści, gdyż pozwala na rozliczenia straty w następnych pięciu latach, z tym że pomniejszenie dochodu w danym roku nie może przekroczyć 50% wysokości straty.

Jeżeli więc w efekcie nietrafionych decyzji podatnik poniósł w jednym roku podatkowym stratę w wysokości 2000 zł będzie mógł odliczyć 1000 zł od zysków giełdowych w roku następnym, natomiast pozostałe 1000  zł - w kolejnych czterech latach.

Uwaga! Strat giełdowych nie można kompensować zyskami z lokat bankowych czy ze sprzedaży jednostek funduszy.